De grootste ijsberg ter wereld – een muur van ijs ter grootte van Rhode Island – sjokt richting een afgelegen eiland voor de kust van Antarctica, waar miljoenen pinguïns en zeehonden leven.
De ijsplaat van een biljoen ton – een megaberg genoemd – zou tegen South Georgia Island kunnen botsen en vast kunnen komen te zitten of er door stroming omheen kunnen worden geleid. Als de pinguïn vastloopt, kan het voor pinguïnouders moeilijk worden om hun baby’s te voeden en kunnen sommige jongen zelfs verhongeren. Over het algemeen maken onderzoekers zich echter niet al te veel zorgen over grote schade door de ijsberg, genaamd A23a.
Aanbevolen video’s
Wat er gebeurt is eerder spectaculair dan gevaarlijk, zeggen wetenschappers.
Het is ook een natuurlijk proces dat vaker voorkomt als gevolg van door de mens veroorzaakte klimaatverandering, zei fysisch oceanograaf Andrew Meijers van de British Antarctic Survey, die de ijsberg in december 2023 van dichtbij onderzocht toen deze langs het onderzoeksschip RRS Sir David Attenborough dreef.
“De ijsberg zelf is kolossaal en strekt zich uit van horizon tot horizon”, zei Meijers donderdag over de 40 meter hoge massa. “Het is een enorme muur, een muur van ijs in Game of Thrones-stijl die boven het schip uitsteekt. Er breken wat golven tegenaan en als er een beetje zonneschijn doorheen komt, is het echt dramatisch.”
Voor elk stukje ijsberg boven het wateroppervlak ligt er tien keer meer onder het wateroppervlak, zei Meijers.
Het is niet bepaald snelle actie. De ijsberg baant zich een weg met een ijssnelheid van één meter per drie tot zeven seconden, veel langzamer dan één mijl per uur, zei Meijers.
In de komende twee tot vier weken zal de ijsberg Zuid-Georgië naderen, waar het water ondiep wordt en zich daarin kan vastklemmen, zei Meijers. Of het kan voorbij glijden.
“Grote ijsbergen botsen min of meer elk jaar tegen de ondiepten rond South Georgia – het is een soort snelweg voor de grote ijsbergen”, schreef ijswetenschapper Ted Scambos van de Universiteit van Colorado in een e-mail. “Dit oceaanstromingspad is al bekend sinds de tijd van Shackleton, zei hij, verwijzend naar Sir Ernest Henry Shackleton die Britse expedities naar het zuidelijke continent leidde. Shackleton maakte de reis naar het eiland in slechts drie weken. “Meestal duren de ijsbergen wat langer (hij had zeilen)”, zei hij.
Uiteindelijk zal deze grote ijsberg in kleinere stukken uiteenvallen en smelten, zoals ijsbergen doen, zei Meijers.
Op ware grootte vormt het niet echt een gevaar voor vissers in het gebied, omdat ze het kunnen zien. De grotere zorg zijn pinguïns die zich in hun zomerbroedcyclus bevinden, zei Meijers.
“Zuid-Georgië is een verbazingwekkend ecologisch rijk eiland. Het is een broedplaats voor een groot aantal pinguïns, miljoenen pinguïns en zeehonden”, aldus Meijers. “Er zijn veel pups en kuikens en ze zijn allemaal nog steeds afhankelijk van hun ouders.”
De ouders gaan een flink eind het water in en foerageren. IJsbergen kunnen de toegang tot hun voedsel blokkeren, waardoor de volwassenen verder kunnen zwemmen, meer energie verbranden en minder teruggeven aan de baby’s. Dat “kan helaas de sterftecijfers dramatisch verhogen. En dat is in het verleden ook gebeurd”, aldus Meijers.
Dat is slecht voor die kolonie, maar het vormt geen probleem voor de algehele pinguïnpopulaties, zei Scambos.
“Het hele ecosysteem in de Zuidelijke Oceaan is zeer veerkrachtig tegen deze gebeurtenissen”, schreef hij. “Het is geëvolueerd waarbij deze ijsbergen al honderdduizenden jaren een rol spelen.”
Deze ijsberg brak voor het eerst af in 1986, maar heeft tot een paar jaar geleden tientallen jaren in een dichtbevolkt stuk zee-ijs gelegen, zei Meijers.
Het afkalven van ijsbergen is normaal, maar komt vaker voor naarmate het klimaat warmer wordt en er meer zoet water de oceaan in stroomt, zei Meijers.
Volg Seth Borenstein op X op @borenbears